Wniosek prezesa NBP o wydanie opinii w sprawie projektu uchwały RPP zmieniającej uchwałę w sprawie zasad tworzenia i rozwiązywania rezerwy na pokrycie ryzyka zmian kursu złotego do walut obcych trafił do EBC 18 marca. Dokument został przyjęty przez Radę Polityki Pieniężnej 30 marca br., czyli przed przyjęciem opinii przez EBC. Projekt wprowadził nową metodę obliczania rezerwy na pokrycie ryzyka zmian kursu złotego do walut obcych. Metoda ta z kolei ma bezpośredni wpływ na wysokość zysku NBP oraz wpłatę z zysku do budżetu państwa w trybie art. 69 ust. 4 ustawy o Narodowym Banku Polskim.

Zmiana sposobu traktowania niezrealizowanych przychodów i kosztów powstałych w wyniku zmian kursu złotego do walut obcych polegała na usunięciu z dotychczas obowiązującej uchwały odniesienia do niezrealizowanych kosztów oraz dodanie wyraźnego wymogu pomniejszania kwoty rezerwy o wysokość przychodów niezrealizowanych z wyceny kursowej aktywów w walutach obcych (z wyłączeniem przychodów niezrealizowanych dla złota). Zgodnie z projektem uchwały nowa metoda obliczania kwoty rezerwy miała mieć zastosowanie do sprawozdania finansowego NBP za rok 2009.

EBC przypomniał, że NBP poniósł stratę za rok 2007, która została przeniesiona na rok 2008 z uwagi na brak buforów finansowych. Aby uniknąć podobnej sytuacji w przyszłości, NBP powinien zachować ostrożność, rozważając takie zmiany mechanizmu tworzenia rezerwy, które mogą osłabiać zdolność NBP do utrzymywania odpowiedniego poziomu buforów finansowych – podkreślił Europejski Bank Centralny.

Ponadto EBC zwrócił uwagę, że sprawozdanie finansowe za rok 2009 zostało sporządzone na dzień 31 grudnia 2009 r., a następnie poddane badaniu przez biegłego rewidenta, na podstawie obowiązujących przepisów, obejmujących w szczególności zasady dotyczące rezerwy na pokrycie ryzyka zmian kursu złotego do walut obcych zawarte w uchwale nr 9 z 2006 r. Projekt uchwały proponował zastosowanie nowej metody obliczeniowej do sprawozdania finansowego NBP za rok 2009.

Oznaczałoby to - po pierwsze - że zasady, według których sporządzono sprawozdanie finansowe NBP za rok 2009 zostaną zmienione z mocą wsteczną, zmieniając tym samym wysokość rezerwy na pokrycie ryzyka zmian kursu złotego do walut obcych, oraz - po drugie - że wejście w życie stosowanego z mocą wsteczną projektu uchwały zbiegnie się w czasie z procesem przygotowania, audytu, przyjęcia oraz podjęcia decyzji w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2009 przez właściwe organy. Taka sytuacja może rodzić obawy o poprawność, właściwą koordynację i przejrzystość tego procesu – podkreślił EBC.

Ponadto EBC zwrócił uwagę, że państwa członkowskie mają obowiązek zapewnienia, aby opinii EBC zasięgano na właściwym etapie, umożliwiającym organowi rozpoczynającemu opracowywanie projektu przepisu prawnego rozważenie opinii EBC przed podjęciem merytorycznych decyzji. EBC oczekuje, że w przyszłości obowiązek zasięgania opinii EBC na właściwym etapie procedury legislacyjnej będzie respektowany.

T.Sz., EBC, NBP