Jak przypomniał główny inspektor pracy Tadeusz Jan Zając, w latach 2007-2008 zaszły istotne zmiany w funkcjonowaniu Państwowej Inspekcji Pracy: 13 kwietnia 2007 r. Sejm uchwalił nową ustawę o PIP, która weszła w życie 1 lipca 2007 r. Zastąpiła ona poprzednią ustawę obowiązującą od ponad ćwierć wieku. Inspekcja pracy uzyskała dodatkowe uprawnienia, w tym również do kontroli legalności zatrudnienia i innej pracy zarobkowej. Zwiększono kary za wykroczenia przeciwko prawom pracowniczym.

W ostatnich dwóch latach inspektorzy pracy przeprowadzili ponad 160 tys. kontroli. Wydali ponad 730 tys. decyzji, co wskazuje na niezadowalający stan bezpieczeństwa pracy. O skali niebezpieczeństwa, na jakie narażeni byli zatrudnieni, świadczy to, że ponad 23 tys. spośród wydanych decyzji nakazywało natychmiastowe wstrzymanie prac ze względu na bezpośrednie zagrożenie zdrowia i życia wykonujących je osób. Ponad 25 tys. osób było zatrudnionych – wbrew obowiązującym przepisom – przy pracach wzbronionych, szkodliwych bądź niebezpiecznych. Okręgowi inspektorzy pracy wydali blisko 500 decyzji o zaprzestaniu działalności zakładu, jego części lub działalności określonego rodzaju ze względu na stałe zagrożenia, niosące ryzyko katastrofy.

W sferze prawnej ochrony pracy najczęściej naruszane były przepisy o wynagrodzeniu i innych świadczeniach za pracę – nieprawidłowości w tym zakresie dotyczyły co czwartego skontrolowanego pracodawcy. Podobnie jak w latach poprzednich, inspektorzy pracy ujawnili znaczne uchybienia w dziedzinie przestrzegania przepisów o urlopach wypoczynkowych. Aż 76 proc. skontrolowanych pracodawców nie udzieliło urlopu w roku kalendarzowym, w którym pracownicy nabywają do niego prawo. Liczne naruszenia prawa wykazały kontrole legalności zatrudnienia. Nieprawidłowości w tym zakresie wykryto w więcej niż połowie skontrolowanych podmiotów.

T.Sz., PIP