Przedsiębiorcy uważają, że ciągle są bardziej konkurencyjni cenowo niż ich europejscy konkurenci (51,3 proc.) oraz że rośnie ich zdolność konkurowania jakością (86,1 proc. przedsiębiorstw sądzi, iż jest pod tym względem bardziej lub co najmniej tak samo atrakcyjna, jak ich konkurenci ze Wspólnoty). Firmy uczą się wykorzystywać promocję i nowoczesne kanały dystrybucji – prawie 56 proc. firm uważa się pod tym względem za przynajmniej tak samo dobre, jak przedsiębiorstwa z UE.

Co ciekawe, coraz mniej przedsiębiorców myśli o przenoszeniu działalności do innych krajów UE z powodu braku możliwości rozwoju – w 2004 r. było to 8,9 proc. firm, dzisiaj tylko 3,6 proc. Jak mówią polscy biznesmeni, to efekt zrozumienia możliwości tkwiących we Wspólnym Rynku. Dostęp do niego dał polskim przedsiębiorstwom możliwość wykorzystania efektu skali i specjalizacji, a tym samym możliwość szybszego rozwoju. Szczególnie skorzystali na tym rolnicy i branża rolno-spożywcza. Znacznie zwiększyli oni produkcję i eksport, a dzięki środkom pomocowym zwiększyli nakłady inwestycyjne.

Przez ostatnie 5 lat przychody firm wzrosły prawie dwukrotnie. Zwiększyła się liczba firm, które osiągały dodatni wynik finansowy oraz liczba firm-eksporterów. Od momentu integracji polskiej gospodarki z UE międzynarodowa wymiana handlowa wzrosła prawie dwukrotnie. Zaszły również istotne zmiany w strukturze handlu – stał się on bardziej zdywersyfikowany pod względem geograficznym. Niemcy są nadal największym partnerem handlowym Polski, lecz ich udział w strukturze eksportu spadł z 32,3 do 25 proc.

Zmiany na poziomie przedsiębiorstw musiały przełożyć się na wzrost gospodarczy – PKB wzrósł w ciągu ostatnich 5 lat prawie o 30 proc. Pomogły w tym także inwestycje zagraniczne, których napłynęło do Polski od wejścia do UE prawie 63 mld euro. A zwiększony napływ inwestorów zagranicznych pozwolił na rozwój firm-kooperantów. Wejście Polski do UE pozytywnie wpłynęło także na rynek pracy. Stopa bezrobocia z 20 proc. spadła do nawet poniżej 9 proc. przed osłabieniem gospodarczym. Wzrósł też wskaźnik zatrudnienia.

W opinii przedsiębiorców korzyścią nie do przeceniania z wejścia Polski do UE są środki unijne. Dają one korzyści bezpośrednie, pomagają bowiem zwiększyć nakłady inwestycyjne, skorzystać z finansowania szkoleń i doradztwa, ale także korzyści pośrednie – możliwość realizacji przez przedsiębiorstwa projektów infrastrukturalnych finansowanych ze środków unijnych, których beneficjentem są władze lokalne albo administracja centralna. Ciągle prawie 20 proc. firm uznaje fundusze unijne za trzecie najważniejsze źródło finansowania rozwoju (za kapitałami własnymi i kredytem).

T.Sz., PKPP Lewiatan