Celem programu jest ożywienie rozwoju gospodarki niskoemisyjnej w Europie poprzez tworzenie nowych, ekologicznych miejsc pracy oraz przyczynianie się do osiągnięcia ambitnych celów UE w dziedzinie walki ze zmianą klimatu. We wdrażaniu programu z Komisją współpracuje Europejski Bank Inwestycyjny (EBI). Firmy zainteresowane składaniem wniosków mają trzy miesiące na złożenie ofert na poziomie krajowym.

Pierwsze zaproszenie KE do składania wniosków oznacza początek realizacji inicjatywy NER300. Nazwa inicjatywy nawiązuje do źródła finansowania, jakim będzie sprzedaż – w ramach unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych (ETS) – 300 mln uprawnień do emisji pochodzących ze specjalnej rezerwy dla nowych instalacji (ang. New Entrants Reserve, NER). Przy obecnym poziomie cen na rynku uprawnień do emisji inicjatywa ta miałaby wartość rzędu 4,5 mld euro, co czyni ją największym programem tego typu na świecie.

Fundusze te są przeznaczone na projekty demonstracyjne w dziedzinie technologii wychwytywania i składowania dwutlenku węgla oraz innowacyjnych technologii energii odnawialnej. Każde z państw członkowskich będzie finansować przynajmniej jeden taki projekt (jednak nie więcej niż trzy).

Program sprawi, że zaangażowane w tę dziedzinę nakłady zostaną zwielokrotnione, przekraczając łącznie 9 mld euro, jako że dofinansowanie ze środków NER300 będzie pokrywać do 50 proc. kosztów budowy i eksploatacji w ramach projektów w dziedzinie CCS i odnawialnych źródeł energii. Sponsorzy projektów oraz państwa członkowskie pokryją pozostałe koszty. Finansowanie z funduszy NER300 może być łączone z finansowaniem w ramach innych instrumentów unijnych, w tym funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności oraz europejskiego programu energetycznego na rzecz naprawy gospodarczej (EPENG).

Na mocy decyzji w sprawie NER300, za sprzedaż 300 mln uprawnień do emisji oraz zarządzanie środkami ze sprzedaży i ich wydatkowanie jest odpowiedzialny EBI. Choć szczegółów, w tym daty rozpoczęcia sprzedaży, jeszcze nie ustalono, oczekuje się, że wszystkie uprawnienia do emisji NER300 zostaną sprzedane przed rozpoczęciem trzeciego okresu rozliczeniowego w ramach unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji w styczniu 2013 r.

EBI przeprowadzi również szczegółową ocenę finansową i techniczną propozycji projektów przed przekazaniem Komisji zaleceń w postaci rankingu projektów. Ostateczną decyzję co do wyboru projektów, które zostaną objęte dofinansowaniem, podejmie Komisja, zasięgnąwszy opinii państw członkowskich.

T.Sz.