Proponowane przepisy będą dotyczyć wszystkich opakowań wprowadzonych do obrotu w Polsce (bez względu na rodzaj materiału, z jakiego je wytworzono), a także powstałych z nich odpadów. Wskazano jednak przypadki, w których ustawa nie będzie miała zastosowania. Na przykład eksport produktów w opakowaniach nie będzie podlegał przepisom ustawy. Nie będą one także stosowane wobec produktów w opakowaniach, które zostaną sprowadzone do Polski i w tym samym roku z niej wywiezione.

Projekt ustawy nakłada obowiązek składnia przez przedsiębiorców w urzędach marszałkowskich rocznych sprawozdań o masie wytworzonych, przywiezionych oraz wywiezionych opakowań. W przepisach nowej ustawy przewidziano także możliwość znakowania opakowań. Projekt ustawy będzie także określał zasady gospodarki odpadami opakowaniowymi.

Wprowadzający produkty w opakowaniach na rynek będzie musiał prowadzić ewidencję obejmującą informację o masie opakowań (w których są produkty) wprowadzonych do obrotu w danym roku kalendarzowym. Masę odpadów opakowaniowych poddanych recyklingowi oraz innym procesom odzysku, a także sposób odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych będzie się ustalać na podstawie dokumentów DPR (dokument potwierdzający recykling) lub DPO (dokument potwierdzający inne niż recykling procesy odzysku). Dokumenty te przedsiębiorcy będą musieli przechowywać przez 5 lat.

Zgodnie z projektem, przedsiębiorca wprowadzający na rynek produkty w opakowaniach będzie zobowiązany do poddania odzyskowi i recyklingowi odpadów opakowaniowych. Nowe rozwiązanie zakłada, że będą z niego zwolnieni przedsiębiorcy, którzy wprowadzili na rynek produkty w opakowaniach o masie do jednej tony. Odzysk odpadów przedsiębiorca będzie mógł realizować samodzielnie lub za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań (na podstawie zawartej z nią umowy). W przypadku likwidacji lub ogłoszenia upadłości organizacji odzysku, przejęte przez nią od przedsiębiorcy obowiązki ponownie staną się jego obowiązkami.

Organizacje odzysku opakowań zobowiązano również do uwzględnienia w osiągniętym poziomie odzysku i recyklingu, do końca grudnia 2014 r., co najmniej 50 proc. odpadów opakowaniowych pochodzących z gospodarstw domowych. Nowym rozwiązaniem, jest zobowiązanie organizacji odzysku opakowań do przeznaczania na publiczne kampanie edukacyjne co najmniej 5 proc. przychodów pochodzących z odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych.

Zgodnie z nowymi przepisami, prowadzący odzysk i recykling (mający prawo do przetwarzania odpadów powyżej 400 ton) będą musieli zlecać firmom zewnętrznym audyt dokumentacji potwierdzającej odzysk i recykling. Przedsiębiorcy lub organizacje odzysku, które w danym roku nie uzyskają wymaganych poziomów recyklingu, odzysku oraz recyklingu dla wszystkich opakowań razem będą uiszczać tzw. opłatę produktową.

Maksymalna stawka opłaty produktowej dla opakowań nie będzie mogła przekroczyć 4,50 zł za 1 kg. Jej wysokość (inna w zależności od rodzaju opakowania) zostanie ustalona w rozporządzeniu ministra środowiska w porozumieniu z ministrami: finansów i gospodarki. Opłata ta będzie wnoszona na odrębny rachunek bankowy urzędu marszałkowskiego. Nowością jest także wprowadzenie kar pieniężnych – od 5 tys. do 0,5 mln zł – za nieprzestrzeganie przepisów ustawy.

Podstawowym celem projektu ustawy jest uszczelnienie systemu zagospodarowania odpadów opakowaniowych. Obecnie jest on nieskuteczny i nie gwarantuje osiągnięcia przez Polskę do końca 2014 r. wymaganych przepisami unijnymi poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych, co może skutkować nałożeniem poważnych kar finansowych przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości. Ustawa zastąpi dotychczasowe przepisy.

T.Sz.