Po deprecjacji złotego oraz wzroście kosztów pozyskania finansowania w walucie następuje ostatnio umacnianie się polskiej waluty. W połączeniu z łatwiejszym dostępem do walutowych źródeł finansowania działalności kredytowej prowadzi to do ponownej poprawy warunków dla wzrostu akcji kredytowej w walutach obcych.

KNF przestrzega jednak, że zadłużanie się w walucie obcej, mimo niskiego oprocentowania, wiąże się dla kredytobiorcy otrzymującego dochody w złotych z dodatkowym ryzykiem, wynikającym ze zmienności kursów walut obcych. Z pozycji klienta detalicznego zarządzanie ryzykiem walutowym jest praktycznie niemożliwe, dlatego kredyt walutowy nie powinien być produktem masowym.

Wzrost kwoty kredytu może być istotny w sytuacji znaczących zmian wartości waluty. W przypadku kredytu walutowego zaciągniętego na początku 2008 r. na kwotę o równowartości 300 tys. zł wartość zadłużenia wzrosła w ciągu roku o około 85 tys. zł (28 proc.).

W związku z dużymi wahaniami kursów walut obcych w IV kwartale 2008 r. UKNF zobowiązał banki do zweryfikowania polityki inwestycyjnej i struktury źródeł finansowania. W grudniu 2008 roku KNF przyjęła Rekomendację S II, która poszerzając Rekomendację S o nowe zalecenia, zwiększa ochronę klientów banków, zaciągających kredyty w obcej walucie.

Rekomendacja S II wskazuje bankom na konieczność informowania klienta o istnieniu spreadu walutowego, obciążeniach i ryzyku z nim związanym przed zwarciem umowy oraz w takcie jej trwania, a także ustalania kursów walut obcych dla kredytobiorców w sposób nie mniej korzystny niż dla pozostałych klientów oraz umożliwienia pozyskania waluty na spłatę zobowiązań z innego źródła niż bank-kredytodawca. Zalecenia Rekomendacji S II obowiązują w pełni od 1 lipca 2009 r.

W 2008 r. UKNF przeprowadził badanie, które ujawniło słabości procesu zarządzania ryzykiem kredytowym w bankach. W szczególności ujawniono powszechną praktykę akceptacji nadmiernego obciążania długiem dochodów kredytobiorcy, przyjmowania niskiego progu kosztów utrzymania oraz finansowania kredytu ponad wartość zabezpieczenia.

Tabele kursów walutowych stosowane obecnie przez banki uwzględniają zalecenia Rekomendacji S II (informacja o spreadach, kursy dla kredytobiorców nie mniej korzystne niż dla pozostałych klientów). Banki umożliwiają także klientom spłatę rat kredytu w walucie obcej poprzez przelew bankowy z rachunku w banku kredytobiorcy. Większość z nich przyjmuje wpłaty w walucie w kasie.

T.Sz., KNF