Lokatorzy mają dostawać na własność mieszkania po spłaceniu nominalnej kwoty kredytu umorzonego przez państwo w latach 70. i 80. (oznacza to, że stawki byłyby symboliczne). Obecne rozwiązania prawne także umożliwiają wykup mieszkania. Lokator wyrównuje różnicę pomiędzy ceną rynkową a jego zwaloryzowanym wkładem mieszkaniowym; przysługuje mu 50-procentowa bonifikata. W praktyce osoba wykupująca mieszkanie musi najczęściej zapłacić 25 proc. ceny rynkowej. Uzyskane w ten sposób pieniądze przeznaczane są na fundusz remontowy spółdzielni.

Z nowego rozwiązania może skorzystać nawet 900 tysięcy osób.

Projekt ma pełne poparcie LPR, PiS i PO, nie daje to jednak gwarancji powodzenia. Przeciwne projektowi są środowiska działaczy spółdzielczych. Lobby to wspierane jest przez polityków SLD, którzy uważają, że projekt godzi w konstytucyjne prawo własności. Argumentują także, że ponad 2,6 mln rodzin poniosło już znaczne koszty wykupu mieszkania spółdzielczego — tacy ludzie postawieni będą w bardzo niekomfortowej sytuacji.

Podobny projekt, który był jednym z fundamentów programu rządu AWS i UW, został uznany za niekonstytucyjny. Zakładał on możliwość wykupu mieszkania za 3 proc. jego ceny rynkowej.

Oprócz projektu poselskiego istnieje także projekt rządowy. Zakłada on utrzymanie dotychczasowej 50-procentowej bonifikaty, spółdzielnie zyskają jednak prawo do stosowania własnych zniżek, jeśli uznają je za zasadne. W ten sposób spółdzielnia będzie mogła zrezygnować z jakichkolwiek opłat.

Lokatorzy stoją przed trudnym wyborem. Ceny mieszkań rosną w błyskawicznym tempie, więc ewentualne niewprowadzenie rozwiązań w życie może spowodować wielotysięczne straty.

O sprawie napisała „Gazeta Wyborcza”.

(M.G.)