NIK zbadała, jak instytucje państwowe (Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Ministerstwo Infrastruktury, Centrum Unijnych Projektów Transportowych) monitorują realizację inwestycji mających dostosować infrastrukturę kolejową do standardów unijnych w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2007 - 2013.

Sprawny monitoring ma umożliwić korygowanie błędów zarówno na etapie planowania inwestycji, jak i podczas jej realizacji, a także przyczynić się do optymalnego wykorzystania funduszy europejskich. W tym przypadku chodzi o dofinansowanie kwotą prawie 4,9 mld euro z Funduszu Spójności UE inwestycji kolejowych wartych ponad 7 mld euro.

Niezbędny do prowadzenia monitoringu Lokalny System Informatyczny ma być gotowy w III kwartale 2009 roku. Kierownictwo Centrum Unijnych Projektów Transportowych (CUPT) usiłuje go stworzyć od stycznia 2008 roku. Zdaniem Izby, sposób budowy systemu budzi wiele wątpliwości. Początkowo usiłowano go nabyć w drodze przetargu. Zrezygnowano po trzech miesiącach i zdecydowano o zatrudnieniu firmy Omega Software. Wybór ten nie był poprzedzony analizą możliwości firmy i okazał się nietrafiony, dlatego w lipcu 2008 roku zdecydowano, że system opracują informatycy zatrudnieni przez CUPT.

NIK uważa, że opracowywanie podstawowych dokumentów, które zawierają procedury działania poszczególnych instytucji, trwa zbyt długo. CUPT opracowywało „Instrukcję Wykonawczą” z 15-miesięcznym opóźnieniem (określa ona procedury kontroli, monitorowania nadzoru przygotowania i realizacji projektów). Z kolei ”Instrukcja Wykonawcza” Ministra Transportu zatwierdzona została z 14-miesięcznym opóźnieniem (już po zakończeniu kontroli).

Ministerstwo Rozwoju Regionalnego powinno zdaniem NIK zadbać o wyraźne określenie jednego wykonawcy odpowiedzialnego przy podpisywaniu umów na realizację projektów. To on w kontaktach z UE jest odpowiedzialny za ich realizację i rozliczenia finansowe. Ma to znaczenie w przypadku, gdy oprócz PKP PLK w projekcie uczestniczą inne podmioty, np. gminy.

T.Sz., NIK