W materii, którą regulują projektowane przepisy, obowiązuje obecnie rozporządzenie ministra finansów z 20 czerwca 2006 r. w sprawie szczegółowych zasad klasyfikacji tytułów dłużnych zaliczanych do państwowego długu publicznego, wydane na podstawie art. 11 ust. 2 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych. Rozporządzenie to utraci moc obowiązującą z chwilą wejścia w życie nowej regulacji, nie później jednak niż 31 grudnia 2010 r.

Zgodnie z dyspozycją art. 72 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, nowe rozporządzenie szczegółowo określi podział tytułów dłużnych pod względem przedmiotowym na papiery wartościowe inne niż akcje (z wyłączeniem instrumentów pochodnych), kredyty i pożyczki, przyjęte depozyty oraz zobowiązania wymagalne. Wskazane w ustawie tytuły mają charakter rozłączny. Oznacza to, że np. pożyczka, której termin płatności minął, dalej jest ujmowana w kategorii „pożyczka", nie zaś w kategorii „zobowiązania wymagalne".

Papiery wartościowe, pożyczki i kredyty zostały podzielone ze względu na okres zapadalności. W ramach przyjętych depozytów wyróżniono depozyty na żądanie. Dokonano również podziału długu na dług krajowy oraz zagraniczny ze względu na zakres podmiotowy (rezydent i nierezydent). Dalszy podział, w ramach długu krajowego i zagranicznego, został przyjęty ze względu na konieczność wywiązania się Polski z zobowiązań międzynarodowych w zakresie sprawozdawczości długu publicznego.

W projektowanych przepisach w jedną kategorię połączono pożyczki i kredyty, gdyż ustawa o finansach publicznych wymienia je w ramach wspólnej kategorii tytułu dłużnego. Ponadto dookreślono, jakie rodzaje zobowiązań zalicza się do kredytów i pożyczek. Zastosowany przy tym bardziej szczegółowy sposób klasyfikacji wynika również z orzecznictwa sądów administracyjnych.

W uzasadnieniu wyroku z 13 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny (sygn. akt III SA/Wr 24/10) stwierdził, że w obecnie obowiązującym rozporządzeniu dokonano jedynie klasyfikacji ustawowo określonych tytułów dłużnych, nie ustalając sposobu rozumienia poszczególnych źródeł, a zatem rozporządzenie to pomija kwestie rozumienia danego tytułu dłużnego w rozumieniu prawa publicznego (ustawy o finansach publicznych).

W kategoriach tytułów dłużnych dokonano więc zmian, określając szczegółowy sposób ich klasyfikacji. To pozwoli wyeliminować wątpliwości co do zaliczania niektórych umów nienazwanych, np. kredytu kupieckiego, do długu publicznego. Zmiana ta pozwoli także uniknąć rozbieżności z rozporządzeniem ministra finansów z 4 marca 2010 r. w sprawie sprawozdań jednostek sektora finansów publicznych w zakresie operacji finansowych. Dla celów sprawozdawczości każe ono zaliczać do konkretnych tytułów dłużnych określone rodzaje zobowiązań.

T.Sz., MF