Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 8 uchwalonej 24 kwietnia 2009 r. nowelizacji ustawy o partiach politycznych oraz niektórych innych ustaw jest zgodny z zasadami: zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa, ochrony praw nabytych oraz ochrony interesów w toku. Z kolei art. 8 ust. 3 w związku z art. 10 powyższej ustawy w zakresie, w jakim przewiduje zastosowanie sposobu obliczania wysokości rocznej subwencji, określonego w art. 8 ust. 1 powołanej ustawy, do ustalania kwot rat należnych za kwartały zakończone lub rozpoczęte przed dniem wejścia w życie tej ustawy, jest niezgodny z zasadą prawidłowej legislacji. Regulacja ta nie jest nierozerwalnie związana z całą ustawą.

O zbadanie zgodności z konstytucją art. 8 ustawy z 24 kwietnia 2009 r., który ogranicza na określony czas (w latach 2009-2010) wysokość subwencji przysługującej partiom politycznym z budżetu państwa wystąpił przed podpisaniem ustawy prezydent Lech Kaczyński. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że finansowanie partii politycznych z budżetu państwa nie wynika z norm konstytucyjnych, lecz ustawowych. Konstytucja nie rozstrzyga bowiem o sposobach finansowania partii politycznych, przewidując jedynie zasadę jawności finansowania tych organizacji.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia zasady ochrony praw nabytych Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że wskazana zasada nie ma charakteru absolutnego. Wartością konstytucyjną mogącą uzasadniać ograniczenie praw nabytych jest zachowanie równowagi budżetowej i zapobieganie nadmiernemu zadłużaniu się państwa. Trybunał Konstytucyjny zauważył, że zaskarżona ustawa mająca na celu przejściowe zmniejszenie kwot subwencji przysługujących partiom politycznym, zbiegała się z innymi przedsięwzięciami w pierwszym półroczu 2009 r., zmierzającymi do zmniejszenia wydatków budżetowych.

Trybunał Konstytucyjny orzekł o częściowej niezgodności z konstytucją normy wyprowadzonej łącznie z art. 8 ust. 3 w związku z art. 10 zaskarżonej ustawy. W ocenie Trybunału, działania ustawodawcze nie powinny prowadzić do obniżania wysokości subwencji przysługujących partiom politycznym za okresy, w czasie trwania których koszty związane z działalnością partii politycznych, dostosowane do dotychczasowej wysokości subwencji, zostały już poniesione. Takie działanie ustawodawcy jest niezgodnie z zasadą prawidłowej legislacji wynikającą z art. 2 konstytucji.

Trybunał Konstytucyjny wskazał, że zaskarżona ustawa powinna wrócić do Sejmu, który określi nowy okres obowiązywania regulacji dotyczącej zmniejszenia wysokości subwencji przysługujących partiom politycznym z budżetu państwa. Okres ten nie będzie mógł obejmować kwartałów zakończonych lub trwających w dniu wejścia ustawy w życie.

T.Sz., TK