21 lipca i 13 października 2010 r. Trybunał Konstytucyjny w pełnym składzie rozpoznawał wniosek prezydenta dotyczący swobody działalności gospodarczej. W wyroku z 13 października 2010 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 23 ust. 1 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o organizacji rynku rybnego, w zakresie, w jakim upoważnia ministra właściwego do spraw rybołówstwa do określenia "innego miejsca pierwszej sprzedaży" gatunków ryb, których zasoby wymagają wzmożonej ochrony lub wzmożonego nadzoru, jest niezgodny z art. 22 konstytucji oraz z zasadą określoności przepisów prawnych, wynikającą z art. 2 konstytucji.

Ponadto Trybunał stwierdził, że art. 23 ust. 3 pkt 2 ustawy powyższej ustawy, w zakresie dotyczącym określenia przez ministra właściwego do spraw rybołówstwa, w drodze rozporządzenia, innych, poza "centrami pierwszej sprzedaży", miejsc pierwszej sprzedaży, jest niezgodny z zasadą określoności przepisów prawnych, wynikającą z art. 2 konstytucji.

Zdaniem TK, upoważnienie ministra do określenia kategorii "innego miejsca pierwszej sprzedaży" jest upoważnieniem blankietowym. Podważa ono bowiem sens ustawowej regulacji kategorii "centrum pierwszej sprzedaży" i pozbawia znaczenia definicję "centrum pierwszej sprzedaży" zawartą w art. 3 pkt 2 ustawy. Prowadzić to może do zniweczenia zawartych w ustawie rozwiązań dotyczących wzmożonej kontroli połowów gatunków ryb wymagających szczególnej ochrony. Zdaniem Trybunału upoważnienie dla ministra, zawarte w art. 23 ust. 1 ustawy, jest więc sprzeczne z celami ustawy.

Z charakteru zaskarżonej regulacji ograniczającej wolność działalności gospodarczej wynika, że niedookreślony zwrot o brzmieniu "inne miejsce pierwszej sprzedaży" jest niedopuszczalny, gdyż jego pełne określenie w drodze rozporządzenia jest niezgodne z art. 22 konstytucji. Kluczowa funkcja, jaką ten zwrot pełni w normie prawnej, powoduje, że powinien on być określony w ustawie. Dlatego Trybunał orzekł, że przepis art. 23 ust. 1 ustawy, w zakresie, w jakim upoważnia ministra do określenia, w drodze rozporządzenia, "innego miejsca pierwszej sprzedaży", jest niezgodny również z zasadą określoności przepisów prawnych wynikającą z art. 2 konstytucji.

Orzeczenie o niezgodności z konstytucją powoduje uchylenie części zaskarżonych przepisów. W efekcie art. 23 ust. 1 zaskarżonej ustawy będzie miał następujące brzmienie: "W przypadku gatunków ryb, których zasoby wymagają wzmożonej ochrony lub wzmożonego nadzoru, pierwsza sprzedaż odbywa się wyłącznie w centrum pierwszej sprzedaży". Z kolei w związku z uchyleniem art. 23 ust. 1 ustawy, "miejscami pierwszej sprzedaży" pozostają tylko "centra pierwszej sprzedaży".

Orzeczenie o niekonstytucyjności art. 23 ust. 1 ustawy, w zakresie wskazanym w sentencji wyroku, a w konsekwencji uchylenie części tego przepisu, nie jest nierozerwalnie związane z całą ustawą. Zgodnie z art. 122 ust. 4 zdanie drugie konstytucji, prezydent, po zasięgnięciu opinii marszałka Sejmu, może w takiej sytuacji podpisać ustawę, z pominięciem przepisu uznanego za niezgodny z konstytucją, albo zwrócić ustawę Sejmowi w celu usunięcia niezgodności.

T.Sz.