Wspólna polityka rolna ma już 45 lat. Mimo zmian jakie przeszła w ostatnim czasie wciąż jest reliktem przeszłości. Od kilku lat przybyło też krajów i rolników, którzy czerpią korzyści ze wspólnej unijnej kasy. Ponadto obecne zasady płatności, mimo że poważnie zreformowane, często nie służą wcale biednym rolnikom, lecz wielkim firmom czy arystokratom, jak brytyjska rodzina królewska.

— Przedstawiamy pomysły do dyskusji. Ostateczne decyzje zapadną w 2008 r. — zapowiedziała Mariann Fischer Boel – unijny komisarz ds. rolnictwa.

Główny postulat to zmniejszenie dotacji dla wielkich obszarników ziemskich (arystokratów lub zakładów produkcyjnych). Według projektu dotacje byłyby stopniowo ograniczane powyżej kwoty 100 tys. euro rocznie. Najwięcej posiadaczy znajdziemy w Wielkiej Brytanii, Danii, Niemczech i Czechach. W Polsce jest to niecały procent wszystkich beneficjentów.

Z drugiej strony stracą najmniejsi rolnicy. Komisja Europejska proponuje, aby limit powierzchni działki rolnej za jaki można otrzymać dotacje wzrósł z 0,3 hektara do 1 – 1,5 hektara. Nie uderzy to jednak w Polskich rolników, ponieważ w naszym kraju dopłaty dostają posiadacze co najmniej 1 hektara ziemi.

W zamian Unia zaproponuje też uproszczenie zasad przyznawania dotacji unijnym rolnikom. Częściowo po ostatniej reformie są już one uniezależnione od wielkości produkcji, ale w przypadku niektórych produktów ten związek jeszcze istnieje. Te zmiany również nie zaskoczą polskich rolników, którzy otrzymują pieniądze właśnie według takich zasad. Komisja proponuje, aby do 2013 r. obowiązywał uproszczony system płatności (SAPS) w nowych krajach UE. W roku 2013 zacznie obowiązywać nowy, wspólny dla wszystkich system.

Unia Europejska będzie powoli odchodzić od systemu kwotowego produkcji rolnej, chce także znieść dopłaty do eksportu produktów rolnych. Niejasna jest też przyszłość interwencjonizmu rynkowego.

Komisja spodziewa się, że pierwsze rozwiązania prawne ministrowie rolnictwa przyjmą do końca 2008 r. Zasadnicza reforma wspólnej polityki rolnej ma nastąpić w 2013 r.

(M.G.)