Komisja podkreśla, że jednolity rynek Unii Europejskiej powstał w oparciu o prawo umów. Jednak przedsiębiorstwa – zwłaszcza małe i średnie – napotykają trudności w prowadzeniu sprzedaży transgranicznej, ponieważ muszą przestrzegać różnego prawa umów w 27 państwach członkowskich UE.

Jedynie 8 proc. konsumentów dokonuje zakupów przez Internet w innych państwach członkowskich. Ponadto 61 proc. transakcji transgranicznych nie dochodzi do skutku, ponieważ sprzedawcy odmawiają sprzedaży do kraju konsumenta. Wynika to w znacznej mierze z barier prawnych i niepewności prawnej dotyczącej obowiązujących przepisów.

Według Komisji, współistnienie różnych przepisów w zakresie zobowiązań umownych może prowadzić do dodatkowych kosztów transakcyjnych, większej niepewności prawnej dla przedsiębiorstw i braku zaufania konsumentów. Zarówno konsumenci, jak i przedsiębiorcy, którzy próbują wykorzystywać jednolity rynek UE, stają przed znaczącymi barierami.

Koszty transakcyjne (takie jak dostosowanie warunków umownych i polityki handlowej lub uzyskanie tłumaczenia przepisów) oraz niepewność prawna związana z poruszaniem się wśród zagranicznych przepisów w zakresie prawa umów szczególnie utrudnia rozszerzenie działalności w ramach jednolitego rynku małym i średnim przedsiębiorstwom, które stanowią niemal 99 proc. wszystkich przedsiębiorstw w UE.

Komisja przedstawiła różne sposoby zwiększenia spójności prawa umów. Rozważane warianty obejmują m.in. opublikowanie w Internecie (niewiążących) wzorcowych zasad dotyczących umów, które można by wykorzystywać na jednolitym rynku europejskim; wprowadzenie zestawu narzędzi dla unijnych prawodawców, które mogliby wykorzystywać, przyjmując nowe akty prawne, aby zapewnić lepsze i bardziej spójne przepisy.

Komisja rozważa też wprowadzenie zalecenia w sprawie prawa umów, które wzywałoby wszystkie państwa członkowskie UE do włączenia europejskiego prawa umów do krajowych systemów prawnych na wzór jednolitego kodeksu handlowego w Stanach Zjednoczonych. Inne rozwiązanie to fakultatywne europejskie prawo umów („28. system”), które mogłoby być wybierane przez konsumentów i przedsiębiorstwa jako prawo właściwe dla ich stosunków handlowych. To opcjonalne prawo mogłoby stanowić alternatywę dla obowiązującego prawa umów i byłoby dostępne we wszystkich językach.

Ponadto w grę wchodzi harmonizacja krajowych systemów prawa umów za pomocą dyrektywy UE, pełna harmonizacja krajowych systemów prawa umów za pomocą rozporządzenia UE, bądź utworzenie europejskiego kodeksu cywilnego, który zastąpiłby wszystkie krajowe przepisy dotyczące umów.

T.Sz., KE