KTO NIE MOŻE UBIEGAĆ SIĘ O ZEZWOLENIE?

Zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego WE nie może zostać udzielone cudzoziemcowi:
1) odbywającemu studia lub szkolenie zawodowe,
2) posiadającemu zgodę na pobyt tolerowany, azyl, status uchodźcy nadany w Rzeczypospolitej Polskiej lub korzystającemu z ochrony czasowej,
3) ubiegającemu się o nadanie statusu uchodźcy lub o udzielenie azylu,
4) pracownikowi au pair, sezonowemu, delegowanemu przez usługodawcę w celu transgranicznego świadczenia usług lub usługodawcy świadczącego usługi transgraniczne,
5) przebywającemu na terytorium Polski na podstawie:

• wizy, o której mowa w art. 33 ustawy o cudzoziemcach* lub
• zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udzielonego członkowi rodziny cudzoziemca, o którym mowa w art. 53 ww. ustawy (przebywającemu w Polsce w celu połączenia z rodziną),

6) o którym mowa w art. 110 ww. ustawy, czyli zatrzymanemu, umieszczonemu w strzeżonym ośrodku, w areszcie w celu wydalenia, w stosunku do którego został zastosowany środek zapobiegawczy w postaci zakazu opuszczania kraju lub pozbawionego wolności wskutek wykonania orzeczeń wydanych na podstawie ustaw.

*Chodzi o wizę udzieloną cudzoziemcowi przez wojewodę w trybie szczególnym, za zgodą prezesa Urzędu ds. Repatriacji i Cudzoziemców, a więc w przypadku, gdy wobec cudzoziemca zachodzą okoliczności przemawiające za odmową udzielenia wizy, lecz wydanie wizy następuje na skutek jednej z niżej wymienionych sytuacji:

• przepisy prawa polskiego wymagają od cudzoziemca osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej,
• wjazd na terytorium RP jest niezbędny ze względu na konieczność poddania się zabiegom lekarskim służącym bezpośrednio ratowaniu życia (gdy wykonanie tego zabiegu nie jest możliwe w innym państwie),
• zachodzi wyjątkowa sytuacja osobista wymagająca obecności cudzoziemca na terytorium RP,
• wymaga tego interes Polski,
• zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec jest ofiarą handlu ludźmi.

JAKIE WARUNKI TRZEBA SPEŁNIĆ, ABY OTRZYMAĆ ZEZWOLENIE?

O udzielenie zezwolenia może wystąpić cudzoziemiec, który spełnia łącznie trzy warunki:

• przebywał na terytorium Polski przed złożeniem wniosku, legalnie i nieprzerwanie, co najmniej przez pięć lat,
• posiada stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego do pokrycia kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu,
• posiada ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia w Polsce.

Pobyt nieprzerwany to pobyt, w którym żadna z przerw nie była dłuższa niż sześć miesięcy i nie przekroczyła łącznie 10 miesięcy, chyba że przerwa była spowodowana:

• wykonywaniem obowiązków zawodowych lub świadczeniem pracy poza granicami Polski, na podstawie umowy zawartej z pracodawcą, którego siedziba znajduje się na terytorium RP,
• towarzyszeniem małżonkowi wykonującemu obowiązki zawodowe lub świadczącemu pracę w warunkach opisanych powyżej,
• potrzebą uzyskania dokumentu podróży,
• leczeniem cudzoziemca.

Do pięcioletniego okresu pobytu zalicza się połowę okresu pobytu cudzoziemca na podstawie wizy udzielonej w związku z odbywaniem studiów lub szkolenia zawodowego lub zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udzielonego w związku z zamiarem podjęcia lub kontynuacji studiów lub szkoleń zawodowych na terytorium RP.

Do czasu pobytu nie zalicza się natomiast pobytu cudzoziemca:

• zatrzymanego, umieszczonego w strzeżonym ośrodku, w areszcie w celu wydalenia, w stosunku do którego został zastosowany środek zapobiegawczy w postaci zakazu opuszczania kraju lub pozbawionego wolności na podstawie orzeczeń wydanych na podstawie ustaw,
• jako pracownika au pair, sezonowego, delegowanego przez usługodawcę lub usługodawcy świadczącego usługi transgraniczne,
• na podstawie wizy, wydanej w trybie szczególnym, za zgodą prezesa Urzędu ds. Repatriacji i Cudzoziemców, lub zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udzielonego członkowi rodziny cudzoziemca,
• jako szefa, członka personelu misji dyplomatycznej, kierownika urzędu konsularnego i członka personelu konsularnego państwa obcego itp.

KTO WYDAJE DECYZJĘ W SPRAWIE ZEZWOLENIA?

Decyzję w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE wydaje wojewoda właściwy ze względu na miejsce zamierzonego pobytu cudzoziemca.

W przypadku cudzoziemców przebywających za granicą wniosek składa się za pośrednictwem polskiego konsula.


JAK WYGLĄDA PROCEDURA?

Miejsce załatwienia sprawy:

Sprawy związane z uzyskaniem zezwolenia załatwia się w urzędzie wojewódzkim właściwym ze względu na miejsce zamierzonego pobytu cudzoziemca, a w przypadku osoby przebywającej poza granicami Polski — w polskim przedstawicielstwie dyplomatycznym lub urzędzie konsularnym.


Wymagane dokumenty:

Zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE udziela się tylko na wniosek cudzoziemca. Formularz wniosku można pobrać tutaj lub w oddziale właściwego urzędu wojewódzkiego.

Oprócz wniosku cudzoziemiec zobowiązany jest złożyć następujące dokumenty:

• dokumenty potwierdzające legalny nieprzerwany pięcioletni pobyt w Polsce (kserokopie wiz oraz zezwoleń na zamieszkanie na czas oznaczony),
• cztery aktualne kolorowe fotografie o wymiarach 4,5 x 3,5 cm,
• ważny dokument podróży,
• zaświadczenie o wywiązywaniu się ze zobowiązań podatkowych wobec Skarbu Państwa,
• dokumenty poświadczające posiadanie stabilnego i regularnego źródła dochodu,
• dokumenty potwierdzające posiadanie ubezpieczenia zdrowotnego,
• aktualne potwierdzenie wykonania obowiązku meldunkowego,
• tytuł prawny do zajmowania lokalu mieszkalnego, w którym cudzoziemiec przebywa lub zamierza przebywać (np. akt własności, umowa najmu; za tytuł prawny nie uznaje się umowy użyczenia lokalu, chyba że użyczającym są zstępni, wstępni, małżonek, rodzice małżonka lub rodzice cudzoziemca),
• dokumenty potwierdzające wysokość kosztów zamieszkania (czynsz, prąd, media),
• dowód uiszczenia opłaty skarbowej.

Organ przyjmujący wniosek lub prowadzący postępowanie może zażądać od cudzoziemca innych dokumentów:

• odpisów aktów stanu cywilnego,
• zaświadczenia o braku zobowiązań finansowych wobec kraju pochodzenia,
• zaświadczenia o niekaralności wydanego przez właściwy organ kraju pochodzenia,
• dokumentów potwierdzających posiadane wykształcenie lub kwalifikacje.

Dodatkowe dokumenty składa również cudzoziemiec, który:

a) prowadzi działalność gospodarczą:

• aktualne zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej,
• deklaracje PIT o wysokości osiąganych dochodów za okres pięciu lat poprzedzających złożenie wniosku;

b) prowadzi spółkę:

• akt notarialny założenia spółki,
• aktualny wypis z Krajowego Rejestru Sądowego lub rejestru handlowego,
• deklaracje PIT i CIT o wysokości dochodów osiąganych przez firmę za okres pięciu lat poprzedzających złożenie wniosku;

c) jest zatrudniony:

• zezwolenie lub przyrzeczenie wydania zezwolenia na pracę,
• umowy o pracę z okresu pięciu lat,
• deklaracje PIT o wysokości osiąganych dochodów za okres pięciu lat poprzedzających złożenie wniosku.

Dołączone do wniosków załączniki i dokumenty sporządzone w języku obcym powinny być przetłumaczone na język polski przez tłumaczy przysięgłych. Zgodność z oryginałem tłumaczeń dokonanych za granicą potwierdzają urzędy konsularne albo ambasady RP.

W toku prowadzonego postępowania wojewoda może wezwać stronę, świadków oraz inne osoby do osobistego stawiennictwa i złożenia niezbędnych wyjaśnień.


Obowiązujące opłaty:

• opłata od zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE wynosi 640 zł,
• obowiązek zapłaty powstaje z chwilą złożenia wniosku,
• opłatę należy uiścić na konto lub w kasie urzędu wojewódzkiego.

Przebieg postępowania:

Zezwolenia, w formie decyzji administracyjnej, udziela wojewoda właściwy ze względu na miejsce zamierzonego pobytu cudzoziemca. Wniosek należy złożyć w czasie legalnego pobytu wnioskodawcy na terytorium RP.

Jeżeli przed upływem zgodnego z prawem okresu pobytu cudzoziemca w Polsce nie została podjęta decyzja ostateczna w sprawie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE, wojewoda wydaje cudzoziemcowi wizę na okres pobytu do czasu podjęcia decyzji.

Bez rozpoznania pozostawia się wniosek o udzielenie zezwolenia złożony przez cudzoziemca:
a) przebywającego na terytorium Polski na podstawie wizy, udzielonej w trybie szczególnym za zgodą prezesa Urzędu ds. Repatriacji i Cudzoziemców (art. 33 ustawy o cudzoziemcach),
b) zatrzymanego, umieszczonego w strzeżonym ośrodku, w areszcie w celu wydalenia, w stosunku do którego został zastosowany środek zapobiegawczy w postaci zakazu opuszczania kraju lub pozbawionego wolności wskutek wykonania orzeczeń wydanych na podstawie ustaw (art. 110 ww. ustawy)
c) odbywającego studia lub szkolenie zawodowe,
d) posiadającego zgodę na pobyt tolerowany, azyl, status uchodźcy nadany w Polsce lub korzystającego z ochrony czasowej,
e) ubiegającego się o nadanie statusu uchodźcy lub o udzielenie azylu,
f)  będącego pracownikiem au pair, sezonowym, delegowanym przez usługodawcę lub usługodawcą świadczącym usługi transgraniczne.


Czas oczekiwania na decyzję:

Załatwienie sprawy udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE powinno zakończyć się nie później niż w ciągu trzech miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.


Odmowa udzielenia zezwolenia:

Cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE, jeżeli:

• nie spełnia wymogów ustawowych kwalifikujących go do uzyskania zezwolenia,
• wymagają tego względy bezpieczeństwa państwa lub ochrony porządku publicznego albo interes Rzeczypospolitej Polskiej.

Odwołanie:

Od negatywnej decyzji służy cudzoziemcowi odwołanie. Można je wnieść do ministra spraw wewnętrznych i administracji za pośrednictwem właściwego wojewody w ciągu 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Organ odwoławczy rozpatruje odwołanie w ciągu miesiąca od dnia otrzymania. Od decyzji ostatecznej cudzoziemcowi przysługuje prawo złożenia skargi do Naczelnego Sadu Administracyjnego.


Dodatkowe informacje:

Zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE udziela się na czas nieoznaczony. Cudzoziemcowi, który uzyskał zezwolenie, wydaje się kartę pobytu ważną przez pięć lat.

Wojewoda może cofnąć cudzoziemcowi zezwolenie, jeśli:

• nabycie zezwolenia nastąpiło w sposób niezgodny z prawem,
• cudzoziemiec stanowi rzeczywiste i poważne zagrożenie dla porządku publicznego lub obronności i bezpieczeństwa państwa,
• wyjechał z Polski na okres przekraczający sześć lat,
• opuścił terytorium Unii Europejskiej na okres następujących kolejno po sobie 12 miesięcy,
• uzyskał na terytorium innego państwa członkowskiego UE zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego WE.

Wojewoda decyzję o cofnięciu zezwolenia wydaje „z urzędu lub na wniosek ministra obrony narodowej, szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, komendanta głównego Straży Granicznej, komendanta głównego policji, komendanta oddziału Straży Granicznej lub komendanta wojewódzkiego policji.

Cudzoziemiec, któremu cofnięto zezwolenie na pobyt, zobowiązany jest opuścić terytorium Polski w terminie określonym w decyzji wojewody.

W przypadku gdy zezwolenie zostało cofnięte, kolejnego zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE udziela się, gdy cudzoziemiec spełnia warunki kwalifikujące go do uzyskania zezwolenia, z tym że bezpośrednio przed złożeniem wniosku cudzoziemiec powinien przebywać na terytorium RP legalnie i nieprzerwanie co najmniej przez trzy lata.


PODSTAWA PRAWNA

1) Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz.U. nr 128, poz. 1175, z późn. zm.),
2) Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 września 2005 r. w sprawie wzorów formularzy wniosków o udzielenie zezwolenia na osiedlenie się i zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich oraz fotografii dołączanych do wniosków (Dz.U. nr 186, poz. 1561),
3) Ustawa z dnia16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U. nr 225, poz. 1635).

Magdalena Stec